Kıdem Tazminatı

KIDEM TAZMİNATI

Kıdem tazminatı, 4857 sayılı iş kanunu gereği çalışanın işten çıkartılması durumunda işvereni tarafından çalıştığı yıllar için ödenmesi gereken ücrete denmektedir. İşçi, çalıştığı her bir yıl adına bir maaşı kadar kıdem tazminatı almaktadır. İşçinin, bu tazminatı alabilmek için en az 1 yıl aynı kurumda çalışmış olması gerekmektedir. Bu şart, aynı kuruma bağlı olan farklı işyerlerini de kapsamaktadır.

Çalışanın kıdem tazminatı alabilmesi için, şirket tarafından haksız yere işten çıkartılmış olması gerekmektedir. Yani, işçi eğer kendi isteğiyle işten ayrıldıysa kıdem tazminatı alamamaktadır. Ancak mevcut olan bazı istisnai durumlarda, çalışan kendi rızasıyla işten ayrılsa bile kıdem tazminatı alabilmektedir. Öte yandan, kıdem tazminatı yalnızca işçiler için geçerli bir durumdur. Memurlar kıdem tazminatı alamamaktadırlar.

 

Kıdem tazminatı için işçinin emeğinin karşılığı ve iş güvencesi diyebiliriz. Bu durum, işverenler için caydırıcı bir unsurdur; işverenlerin aniden çalışanlarını işten çıkarma durumlarını ciddi bir oranda engellemektedir.

 

KIDEM TAZMİNATI NASIL HAK EDİLİR?

Kıdem tazminatını alabilmek için gereken ilk şart sigortalı bir işte çalışıyor olmaktır. Bununla birlikte çalışanın minimum 1 yıldır aynı iş yerinde çalışıyor olması şartı aranmaktadır. Ayrıca çalışanın işveren tarafından haklı bir sebep gösterilmeden işten çıkarılması da aranan şartlar arasındadır.

Çalışan, eğer işten kendisi istifa ederse, kıdem tazminatını alamamaktadır. Ancak bazı istisnai durumlar vardır. Örnek vermek gerekirse, eğer kişi 4857 sayılı kanunun 24. Maddesine göre haklı fesih ile istifa ederek işten ayrılırsa, tazminat almaya hak kazanabilmektedir. Sağlık sorunları, ahlaka uymayan tutumlar ve zorlayıcı sebepler bu istifanın nedenlerindendir. Fakat yine aynı şekilde 25. Maddeye göre de işveren çalışanı yukarıda belirtilen durumlar sebebiyle işten çıkarırsa kıdem tazminatı ödemekle yükümlü değildir. Bunlar da çalışanın ahlak dışı hareketleri, zorlayıcı sebepler ve işçinin gözaltına alınması veya tutuklanması gibi durumlardır.

 

KIDEM TAZMİNATI NASIL HESAPLANMAKTADIR

Çalışanın işe başladığı tarihten itibaren verdiği hizmetin devamı süresince geçen her yıl için işveren, işçiye 30 günlük brüt ücreti tutarında (prim, ikramiye, yol yardımı, yemek vb. gibi tüm ödemeler de tazminat hesabına ekleniyor) tazminat ödemek zorundadır. Bir yılı geçen süreler için de aynı oran üzerinden ödeme yapılmak zorundadır. Ödenmesi gereken tutardan yalnızca damga vergisi kesintisi yapılmaktadır.

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir